Wat houdt synchroonzwemmen in?

Sedert 1984 is synchroonzwemmen een Olympische sport. Terecht.



Synchroonzwemmen is niet alleen even sierlijk in het water hangen. Neen, het is tuimelen, rechtop op het water lopen, gedragen door jouw teammaten, het is ondersteboven hangen, diep duiken, uit het water vliegen, salto's maken, vlug zwemmen en je adem heel lang inhouden. Daarbovenop moet je steeds doen alsof het je geen enkele moeite kost...

Lenigheid, conditie, kracht, elegantie en ritmiek maken van synchroonzwemmen een veelzijdige en gevarieerde sport.


Synchroonzwemmen doet men als solist, in duet, trio of in team en combo. Een team wordt gevormd door minimaal 4 en maximaal 8 zwemmers. Een combo zwem je met minimaal 8 en maximaal 10 synchroballerina's.


Onze eigen zwemsters leggen graag uit wat onze mooie sport inhoudt tijdens onze opendeurdagen in Januari of November! Meer info?




Geschiedenis van synchroonzwemmen in het kort

Synchroonzwemmen was tot voor het Wereldkampioenschap in Kazan (25 juli tot 1 augustus 2015), waar voor het eerste gemengde duetten, dus een choreografie gezwommen door een jongen en een meisje, aantraden, een exclusief vrouwelijke aangelegenheid. Een mannelijke Belgische zwemmer bereidt zich op het moment voor om ook op wereldvlak mee te dingen naar medailles.

Daarmee is de cirkel rond, want de eerste wedstrijden waren voor waterballet was een mannelijke aangelegenheid. Al in 1816 beschrijft Karl Heinitz een demonstratie door mannen in een Weens zwembad dat je kan vertalen als: het is het mooiste voor de toeschouwers wanneer de jonge mannen figuren maken aan het wateroppervlak. In 1890 zien we de eerste competitie van waterballet enkel voor mannen in Berlijn en in 1891 spreekt men in Engeland van scientific and ornamental swimming in Blackpool Tower, enkel voor mannen. In 1906 komt Charlie Smits, en bekende waterpolospeler van de Olympische Spelen terug met het idee van trickswimming, te definiëren als: een of meerdere mannen maken sprongen en draaien aan het wateroppervlak door de technieken van zwemmen te combineren met die van waterpolo.


Maar vanaf 1907 treden de vrouwen op de voorgrond. In dat jaar geeft de Australische Annette Kellerman een demonstratie zwemmen met muziek op de achtergrond in een glazen cisterne in New York. Na die succesvolle demonstratie verspreidt de sport zich snel in Noord-Amerika en Canada. Er worden verschillende clubs opgericht. De term synchroonzwemmen werd voor de eerste maal tijdens de Wereldtentoonstelling van Chicago in 1934 gebruikt. Tijdens die Wereldtentoonstelling gaf de schoonspringster en ex-gymnaste Katherine Curtis een waterspektakel ten beste getiteld "De Moderne Zeemeerminnen" samen met zo’n 60 zwemsters. Het was een fantastisch succes.

In de jaren veertig werd de Amerikaanse Esther Williams een echte filmster dankzij haar filmmusicals waarin waterballet een grote rol speelde. De bekendste was zeker en vast die waarvan we de titel kunnen vertalen als "Zeemeermin van één miljoen dollar", een hommage aan Annette Kellerman.


In de jaren 50 en 60 had het waterballet moeite om zijn weg te vinden. De sport had enkele successen als demonstratiesport, maar brak niet echt door tot het grote publiek. In het begin van de jaren 60 begon de sport aan de lange weg naar officiële erkenning. In 1973 werd dat werk eindelijk bekroond: voor het eerst stond waterballet op het programma van de Wereldkampioenschappen zwemmen.

In 1984 werd voor het eerst waterballet opgenomen in het programma van de Olympische Spelen in Los Angeles. Er werden enkel soli en duetten gezwommen. Aan die spelen nam ook een Belgische delegatie deel. Katia Overfeldt en Patricia Serneels namen deel aan de duettenwedstrijd. Toch was het vanaf nu duidelijk dat de Noord-Amerikaanse zwemsters de sterksten waren in de sportdiscipline. Alle gouden en zilveren medailles van 1984 tot 1998 werden steeds netjes verdeeld onder de Amerikanen en Canadezen. De situatie is nu compleet veranderd: Rusland is de absolute topper geworden, gevolgd door afwisselend Japan en China. In Europa komt het betere werk, na Rusland wel te verstaan, van Spanje, Italië, Griekenland, het Verenigd Koninkrijk.


Synchroonzwemmen wordt nu over de hele wereld beoefend en wordt steeds populairder, niet alleen als sport maar ook als spektakel.

Denken we maar aan videoclipjes zoals die van Aerosmith en onze eigenste Ozark Henry en het beginstukje van de eerste Austin Powers film. Komende weken komt er een film uit Heil Ceasar van de gebroeders Coen met een hele rits bekende acteurs en daarin is eveneens een duidelijke rol voor een groep synchrozwemmers weggelegd. Dat zal zeker het aantal vragen om lid te worden bij onze vereniging, doen stijgen.

Cirque du Soleil, bij ons bekend van spektakels zoals Quidam en Saltimbanco heeft in Las Vegas een heus synchroonspektakel op poten gezet met de passende naam O. Een heleboel ex-kampioenen doen hieraan mee, o.a. Sylvie Fréchette. Dichter bij huis vinden we iets gelijkaardigs in Disneyland Parijs. Murielle Herminne, eveneens oud-kampioene, heeft daar een aquashow opgericht die in 1997 veel toeschouwers lokte.